Als je kind de kleuterleeftijd bereikt, wordt het zich meer bewust van zijn eigen lichaam. Het is goed om deze periode aan te grijpen om je kind te leren hoe voor zichzelf te zorgen. Een goede basis op deze leeftijd draagt ook bij aan een gezond zelfbeeld en zelfvertrouwen. 

Je kind zelfredzaam maken doe je ook door haar of hem te leren wat een goede hygiëne betekent. Bijvoorbeeld twee keer per dag je tanden poetsen, regelmatig in bad of onder de douche, haren wassen, nagels knippen, elke dag proper ondergoed aandoen… zo wordt je kind zich bewust van zijn of haar lichaam en dat ervoor zorgen leuk is.

Rond 2/2,5 jaar worden de meeste kinderen zindelijk. Bij meisjes is het heel belangrijk dat er dan aandacht besteed wordt aan het zichzelf leren wassen en een goede intieme hygiëne. Het is meestal in deze periode dat een gebrekkige hygiëne de oorzaak vormt van jeuk en irritaties.

De pH van de vagina is nog hoog, waardoor bacteriën zoals E. coli of streptokokken van nature meer kans hebben om zich te vermenigvuldigen, met een grotere kans op irritaties tot gevolg. De huid van je kleuter is van oorsprong zeer gevoelig en loopt dus meer risico op irritaties en uitdrogingen.

Leer je dochtertje dat ze zich van voor naar achteren moet afvegen, zodat bacteriën die normaal in de darm leven (zoals E. coli), niet bij de vulva en vagina terechtkomen. Doe hetzelfde met wassen. Help haar hierbij en doe het voor, bijvoorbeeld tijdens het wasritueel of in bad/onder de douche.

Wassen met normale zeep wordt niet aangeraden, omdat zeep de huid nog meer kan uitdrogen. Kies een mild product voor intieme hygiëne en spoel goed af met water. Dep droog.

Bespreek alle lichaamsdelen

Wees open naar je kind. Als hij of zij vragen heeft, beantwoordt deze klaar en duidelijk, rekening houdend met de leeftijd. Moedig ze ook aan vragen te stellen, zo sluit je aan bij hun leefwereld en ontwikkelingsniveau.

Net zoals wij eigenaar zijn van ons lichaam, geldt dit ook voor kinderen. Het is belangrijk dat ze leren er zorg voor te dragen en het te respecteren.

Elkaar respecteren betekent ook grenzen durven stellen. Gebruik herkenbare en alledaagse situaties om te leren grenzen aan te geven. Sociale regels en privacy in hun sociale leven (op school en daarbuiten) maken hier deel van uit. Een vriendje van school dat onder de deur van het toilet gluurt bijvoorbeeld. Is dat acceptabel gedrag?

Op deze manier kan je als ouder je kind helpen inzicht te krijgen in welke grenzen niet mogen worden overschreden, persoonlijk en in relatie met anderen.