MENSTRUATIE & MENSTRUATIECYCLUS

Je eerste menstruatie: wat je kunt verwachten, wanneer het gebeurt en hoe je je erop kunt voorbereiden

eerste regels teenagers

De eerste menstruatie, in medische termen ook wel ‘menarche’ genoemd, is een belangrijke mijlpaal in het leven van een meisje. Het kan misschien wat stress met zich meebrengen en het is normaal dat je er vragen over hebt, zoals: “Wanneer krijg ik mijn eerste menstruatie?”, “Welke menstruatieproducten moet ik gebruiken?” en “Hoe voorkom ik dat ik doorlek?”. In dit artikel leggen we uit wat menstrueren precies is, wanneer je je eerste menstruatie kunt verwachten en hoe je de juiste producten kiest en doorlekken voorkomt. Zo ben je goed voorbereid op dit belangrijke moment.

Hoe werkt de menstruatiecyclus?

De eerste menstruatie is een belangrijke gebeurtenis in het leven van een jonge vrouw. Misschien heb je hier op school al iets over geleerd, maar voor de zekerheid frissen we je kennis nog even op: 

  • Een normale cyclus: duurt ongeveer 28 dagen, maar alles tussen de 21 en 45 dagen is normaal. Hoelang een cyclus duurt, wisselt van persoon tot persoon en zelfs van cyclus tot cyclus. Zeker in het eerste jaar dat je menstrueert, wisselt de lengte van je cyclus nog wel eens. 
  • Het begint met de menstruatie: verschillende hormonen, waaronder oestrogeen en progesteron, regelen de menstruatiecyclus. Ze bereiden de baarmoeder voor op een zwangerschap en zorgen ervoor dat het baarmoederslijmvlies wordt afgestoten als er geen zwangerschap ontstaat. Wanneer het baarmoederslijmvlies wordt afgestoten, verlies je bloed. Dit wordt je menstruatie genoemd en duurt 3 tot 7 dagen.
  • Voorbereiden op een zwangerschap: na de menstruatie maakt je lichaam zich klaar voor een mogelijke zwangerschap. Het baarmoederslijmvlies wordt dikker en er rijpt een eitje in een van de eierstokken.
  • Eisprong: rond dag 14 stijgt de oestrogeenspiegel en nemen ook andere hormonen toe. Het rijpe eitje komt vrij uit je eierstok en komt in de eileider terecht.
  • Einde van de cyclus: als het eitje niet wordt bevrucht door een spermacel, nemen de hormonen weer af en volgt een nieuwe menstruatie.

De meeste meisjes krijgen hun eerste menstruatie rond de leeftijd van 12 jaar, maar iedereen is anders. Het is heel normaal dat die eerste menstruatie bij sommige meisjes wat eerder of later komt. 

Medisch zorgverleners kunnen tieners in deze nieuwe fase ondersteunen en vragen beantwoorden. En vergeet niet dat alle vrouwen dit ooit hebben meegemaakt. Het kan helpen om erover te praten met een volwassene die je vertrouwt en die je kan steunen. Zo voel je je misschien minder gestrest en beter voorbereid.

Hoe weet je wanneer de eerste menstruatie eraan komt?

Het zou superhandig zijn als je lichaam gewoon zou aftellen: “Je menstruatie begint over 3... 2... 1...”. Maar helaas is het niet zo simpel. Er zijn een paar dingen waar je op kunt letten, maar ook hier geldt dat iedereen anders is. Niet alle meisjes ondergaan al deze veranderingen al vóór hun eerste menstruatie:

  • Veranderende borsten: een van de eerste tekenen van de puberteit is dat je borsten zich beginnen te ontwikkelen. Tieners kunnen merken dat hun borsten beginnen te groeien en wat gevoelig zijn.
  • Schaamhaar: er begint haar te groeien in de schaamstreek. Ook de haren op de benen en onderarmen worden dikker.
  • Veranderende lichaamsvormen: de heupen kunnen breder worden en meisjes kunnen iets zwaarder worden wanneer hun lichaam zich voorbereidt om een vrouw te worden.
  • Vaginale afscheiding: vanaf enkele maanden vóór je eerste menstruatie kun je soms een transparante of witte afscheiding in je onderbroek zien. 
  • Krampen: sommige meisjes hebben krampen voor of tijdens hun eerste menstruatie. Dit voelt als een doffe pijn in je onderbuik.

De juiste menstruatiebescherming kiezen

Het kan een beetje een zoektocht zijn om de juiste menstruatiebescherming te vinden. Waarschijnlijk moet je een paar dingen uitproberen om te zien wat voor jou het beste werkt. Dit zijn enkele populaire opties:

Menstruatieproducten die je inbrengt, moet je om de 4 à 6 uur vervangen of legen. 

  • Tampons: deze breng je in je vagina in. Ze zijn er in verschillende maten. Tampons zijn vooral handig als je bijvoorbeeld gaat zwemmen.👉Ontdek de Saforelle tampons
  • Menstruatiecups: dit zijn siliconen cups die het menstruatiebloed opvangen. Ze zijn herbruikbaar, maar het gebruik ervan vergt in het begin wel wat oefening.👉Ontdek de Saforelle cups

Uitwendige menstruatieproducten moet je regelmatig vervangen, afhankelijk van de hoeveelheid bloedverlies en wat prettig voelt.

  • Maandverband: dit plak je in je ondergoed en is verkrijgbaar in verschillende maten voor verschillende hoeveelheden bloedverlies. Maandverband is ideaal voor beginners.👉Ontdek de Saforelle Mandverband
  • Menstruatieslips: deze speciale slips absorberen het menstruatiebloed. Je kunt ze afzonderlijk gebruiken of combineren met andere soorten menstruatiebescherming.👉Ontdek de Saforelle Menstruatieslips

Herbruikbare menstruatieproducten moeten voor en na gebruik worden schoongemaakt volgens de instructies van de producent. 

Houd bij het kiezen van de meest geschikte optie rekening met het gebruiksgemak, het comfort, wat je gaat doen en hoeveel bloed je verliest. Probeer gerust verschillende opties uit of combineer ze met elkaar. Denk er wel aan dat je een inwendig product alleen kunt combineren met een uitwendig product.

Hoe voorkom je doorlekken?

Doorlekken kan iedereen overkomen, maar er zijn een aantal eenvoudige manieren om dit te voorkomen:

  • Wees voorbereid: zorg dat je altijd maandverband of tampons bij je hebt, zeker als je menstruatie eraan zit te komen.
  • Verschoon regelmatig: leeg of vervang je menstruatiecup of tampon elke 4-6 uur, of vaker als je veel bloed verliest.
  • Gebruik speciale nachtbescherming: gebruik 's nachts bij voorkeur uitwendige bescherming (maandverband of een menstruatieslip) die geschikt is voor gebruik ‘s nachts en kies voor een hoger absorptievermogen, zodat je de hele nacht beschermd bent.
  • Overweeg menstruatieslips: deze speciale slips bieden extra bescherming tegen doorlekken. Je kunt ze afzonderlijk gebruiken of combineren met andere soorten menstruatiebescherming.
  • Houd je cyclus bij: gebruik een kalender of app om je cyclus bij te houden, zodat je weet wanneer je menstruatie eraan komt.

Als je je aan deze tips houdt, hoef je je niet onzeker te voelen en ben je helemaal voorbereid!

De belangrijkste informatie over de eerste menstruatie nog eens op een rijtje

Je eerste menstruatie voelt misschien als een belangrijke gebeurtenis, maar het is gewoon een onderdeel van het opgroeien. Iedereen ontwikkelt zich anders, dus bij de een komt de eerste menstruatie al wat eerder dan bij de ander. Het kan wat stress met zich meebrengen, maar als je goed voorbereid bent en weet welke vormen van menstruatiebescherming er allemaal zijn, kom je deze tijd wel door. Als je vragen hebt, stel ze dan gerust aan een volwassene die je vertrouwt of een medisch zorgverlener.

Bronnen

1. Schmalenberger KM, et al. How to study the menstrual cycle: Practical tools and recommendations. Psychoneuroendocrinology. 2021 Jan;123:104895. doi: 10.1016/j.psyneuen.2020.104895. Epub 2020 Oct 13. PMID: 33113391; PMCID: PMC8363181.

2. American Academy of Pediatrics Committee on Adolescence et al. Menstruation in girls and adolescents: using the menstrual cycle as a vital sign. Pediatrics. 2006 Nov;118(5):2245-50. doi: 10.1542/peds.2006-2481. PMID: 17079600.

3. MedicalNewsToday website. First period: early signs and what to expect. https://www.medicalnewstoday.com/articles/first-period

4. The society of obstetricians and gynaecologists of Canada website. Normal periods. https://www.yourperiod.ca/normal-periods/your-first-period/